Κατερίνα Γώγου, η τέλεια αντίθεση...

  Πάντα η μορφή της Κατερίνας Γώγου αποτελούσε ένα αίνιγμα για μένα. Μια κι όλοι μας την γνωρίσαμε μέσα από τις ταινίες της χρυσής εποχής του ελληνικού κινηματογράφου, σε ρόλους μιας αθώας και εύθυμης κοπέλας. Κάτι που έρχεται σε τέλεια αντίθεση με αυτό που ήταν στην πραγματική της ζωή.

  Την εύθραυστη ψυχική της κατάσταση και τις ριζοσπαστικές της της θέσεις. Στη μεν ψυχική της διάθεση ένιωθε έντονη την κοινωνική καταπίεση, αλλά και τη σαθρότητα του πολιτικού συστήματος. Ήταν κατά βάση μοναχικός άνθρωπος, ενώ ο ασυμβίβαστος χαρακτήρας της που ερχόταν σε αντίθεση με τα πρότυπα της εποχής της, αλλά και οι αναρχικές της ιδέες της έφερναν πολλές φορές σε σύγκρουση με τα όργανα της τάξης, έχοντας αρκετές συλλήψεις στο ενεργητικό της. Η Κατερίνα Γώγου αυτοκτόνησε στο τέλος της ζωής της, στα 53 της (1993), εθισμένη από το ποτό και τα ναρκωτικά, μην αντέχοντας τα αδιέξοδα της προσωπικής της ζωής.

  Το πραγματικό έργο της Γώγου, αυτό που την ανέδειξε σε είδωλο της νεολαίας της μεταπολίτευσης, ήταν η ποίησή της. Μέσα από τα ποιήματά της εξέφραζε τον εσωτερικό της κόσμο, την απόγνωση, την κοινωνική καταπίεση και τον αναρχικό της προβληματισμό. Η ποίησή της ήταν ωμή, αυθόρμητη και γεμάτη οργή, καθρέφτης της περιθωριοποιημένης πλευράς της κοινωνίας.

  Μια μικρή επιλογή ποιημάτων της, για να δούμε πόσο διαφορετική είναι η ποίηση - καταγγελία της θα έλεγα, με την αθώα Κατερίνα που γνωρίσαμε μέσα από τον κινηματόγραφο:

  Εμένα οι φίλοι μου, ίσως το πιο γνωστό της μια κι έχει γίνει τραγούδι από τους Magic de spell και το Σωκράτη Μάλαμα, σε μουσική του Νίκου Μαϊντά.

Εμένα οι φίλοι μου είναι μαύρα πουλιά

πού κάνουν τραμπάλα στις ταράτσες ετοιμόρροπων σπιτιών

Εξάρχεια Πατήσια Μεταξουργείο Μέτς.

Κάνουν ότι λάχει.

Πλασιέ τσελεμεντέδων και εγκυκλοπαιδειών

φτιάχνουν δρόμους και ενώνουν ερήμους

διερμηνείς σε καμπαρέ τής Ζήνωνος

επαγγελματίες επαναστάτες

παλιά τούς στρίμωξαν και τα κατέβασαν

τώρα παίρνουν χάπια και οινόπνευμα να κοιμηθούν

αλλά βλέπουν όνειρα και δεν κοιμούνται.

‘Εμένα οι φίλες μου είναι σύρματα τεντωμένα

στις ταράτσες παλιών σπιτιών

Εξάρχεια Βικτώρια Κουκάκι Γκύζη.

πάνω τους έχετε καρφώσει εκατομμύρια σιδερένια

μανταλάκια

τις ενοχές σας αποφάσεις συνεδρίων δανεικά φουστάνια

σημάδια από καύτρες περίεργες ημικρανίες

απειλητικές σιωπές κολπίτιδες

ερωτεύονται ομοφυλόφιλους

τριχομονάδες καθυστέρηση

το τηλέφωνο το τηλέφωνο το τηλέφωνο

σπασμένα γυαλιά το ασθενοφόρο κανείς.

Κάνουν ό,τι λάχει.

Όλο ταξιδεύουν οι φίλοι μου

γιατί δεν τούς αφήσατε σπιθαμή για σπιθαμή.

“Όλοι οι φίλοι μου ζωγραφίζουνε με μαύρο χρώμα

γιατί τούς ρημάξατε το κόκκινο

γράφουνε σε συνθηματική γλώσσα

γιατί ή δική σας μόνο για γλείψιμο κάνει.

Οι φίλοι μου είναι μαύρα πουλιά και σύρματα

στα χέρια σας. Στο λαιμό σας.

Οι φίλοι μου.

  Ο ηθοποιός Χρήστος Διαμαντούδης διαβάζει ένα ποίημα από τη συλλογή «Ιδιώνυμο» της Κατερίνας Γώγου

  Κι ένα τελευταίο ποίημα της Κατερίνα Γώγου, ένα από αυτά στα οποία διαφαίνεται η απόρριψη των καθιερωμένων, σε κάθε τους έκφανση, βαμμένο με το χρώμα της αμφισβήτησης, το κόκκινο.

Η ελευθερία μου είναι στις σόλες
των αλήτικων παπουτσιών μου.
Μπορώ να σεργιανίσω ότι ώρα μου γουστάρει.
Π.χ. την ώρα που βάζετε τις μασέλες σας
Στο ποτηράκι με το νερό πριν κοιμηθείτε
την ώρα που απαυτωνόσαστε
την ώρα που κάνετε το χρέος σας
στα παιδιά σας, στο σωματείο σας
την ώρα που σας έχουν χώσει την ιδέα
πως τρώτε αυγολέμονο
και τρώτε σκατά
μπορώ και περπατάω,
με τα αλήτικα παπούτσια μου
πάνω από τις στέγες σας
-όχι ρε παιδάκι μου σαν εκείνη
την ηλίθια με τη σκούπα, τη Μαίρη Πόπινς-
δεν πιάνετε το κανάλι μου
μόνο όσοι έχουμε το ίδιο μήκος κύματος
ανθρωπάκια χέστες, κατά βάθος σας λυπάμαι
αλλά τώρα δε χάνω το χρόνο μου μαζί σας
δεν θέλω παρτίδες με κανέναν σας
η ελευθερία σας
είναι στις σόλες των τρύπιων παπουτσιών μου
θάρθει η ώρα που θα τις γλύφετε
και θα ουρλιάζετε κλαίγοντας "θαύμα, θαύμα"
αυτά τα παπούτσια
ποτέ δεν ξεκουράζονται και ούτε βιάζονται
όταν εγώ καθαρίσω από εδώ
θα τα φορέσει ο Παύλος, η Μυρτώ, φοράμε το ίδιο νούμερο, δεν λειώνουν,
όσες πρόκες και αν ρίχνετε στο δρόμο.
Σας βαράνε στο δόξα πατρί σας
θα έρθει η ώρα
που θα τρέχετε απεγνωσμένα στο στιλβωτήριο
"συνοδοιπόροι" και "αποστάτες"
να βάψετε τα δικά σας
μα η μπογιά
δεν θα πιάνει
ότι και αν κάνετε, όσα και αν δίνετε
τέτοιο άτιμο κόκκινο είναι το δικό μας.

Φέρνω τον κόσμο άνω κάτω.